سازمان غذا و دارو به جای رگولاتوری نقش بازرگانی را برعهده گرفته است

سالم نیوز

سالم‌خبر: معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی ایران، گفت: مهم‌ترین مسئله پیش روی صنعت دارو محدودیت منابع ارز ترجیحی است، دولت برای تأمین ارز ترجیحی در سال جاری حدود ۱۲.۵ میلیارد دلار پیش‌بینی کرده بود اما تا پایان آذر ماه تنها حدود ۶.۵ میلیارد دلار محقق شده است. این محدودیت موجب شده که موضوعاتی مانند کالابرگ و مشکلات توزیع دارو بیش از پیش مطرح شود.

به گزارش سالم‌خبر، محمد مهدی مجاهدیان در نشست پایان سال دارو با اشاره به چالش دیگر حوزه دارو، اظهار داشت: افزایش فاصله بین نرخ ارز ترجیحی و ارز آزاد طی چند سال اخیر به طور مداوم بیشتر شده و در صورت ادامه این روند، مشکلات حوزه دارو نیز تشدید خواهد شد.

دکتر مجاهدیان تاکید کرد که این اختلاف نرخ، فرایندهای نظارت و تأمین ارز را پیچیده‌تر و زمان‌بر کرده و در عمل منجر به ایجاد رانت و کاهش انگیزه برای بازگرداندن ارز صادراتی می‌شود.

وی همچنین به تجربه تأمین بخشی از ارز دارو از طریق تالار دوم مرکز مبادله اشاره کرد و گفت: انتخاب بین نبود دارو و تأمین آن به قیمت بالاتر، ناگزیر و درست بود، اما این اتفاق ضرورت

سازمان غذا و دارو به جای ایفای نقش رگولاتوری، در عمل نقش بازرگانی را برعهده گرفته است اصلاح قیمت دارو را بیش از پیش برجسته می‌کند.

دکتر مجاهدیان با تأکید بر نقش دولت و سیاستگذاران در مدیریت این چالش‌ها، خواستار بازنگری در سازوکارهای ارزی و قیمت‌گذاری دارو شد تا هم دسترسی مردم به دارو تضمین شود و هم انگیزه تولیدکنندگان برای تأمین بازار داخلی و صادرات حفظ گردد.

ضرورت اصلاح فوری قیمت دارو

معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی ایران با اشاره به تبعات افزایش نرخ ارز و محدودیت ارز ترجیحی، بر ضرورت اصلاح فوری قیمت دارو تأکید کرد و توضیح داد که بدون این اقدام، شرکت‌هایی که دارو را با ارز گران‌تر تولید می‌کنند متحمل زیان خواهند شد. در مقابل، بیماران نیز مجبور به پرداخت بیشتر از جیب خود می‌شوند که این موضوع به ویژه در دوره‌های اخیر بار مالی قابل توجهی ایجاد کرده است.

به گفته او، تخصیص ارز دارو اغلب با حداقل مستندات و به صورت بلاتکلیف انجام می‌شود و پس از افزایش نرخ ارز، واردکنندگان با مشکلات جدی مواجه می‌شوند. همچنین دکتر مجاهدیان نقد کرد که سازمان غذا و دارو به جای ایفای نقش رگولاتوری، در عمل نقش بازرگانی را برعهده گرفته

تخصیص ارز دارو اغلب با حداقل مستندات و به صورت بلاتکلیف انجام می‌شود و پس از افزایش نرخ ارز، واردکنندگان با مشکلات جدی مواجه می‌شوند است.

در بخش راهکارها، وی پیشنهاد داد که نرخ ارز ترجیحی به سمت نرخ واقعی بازار حرکت کند، اما به شکل دوره‌ای و قابل پیش‌بینی. به گفته او، تعیین نرخ ارز ثابت برای یک دوره سه تا شش ماهه می‌تواند امکان اصلاح دوره‌ای قیمت داروها را فراهم کند و از فاصله گرفتن قیمت دارو از ارزش واقعی ارز جلوگیری کند. همچنین اصلاح همزمان قیمت داروها به محض تغییر نرخ ارز، به حفظ توازن بین منافع تولیدکنندگان و بیماران کمک خواهد کرد.

انتقال مابه‌التفاوت ارزی به بیمه‌ها و تقویت نقدینگی؛ راهکار دکتر مجاهدیان برای حمایت از بیماران

مجاهدیان بر اهمیت انتقال همزمان مابه‌التفاوت ارزی به بیمه‌ها برای حمایت مستقیم از بیماران تأکید کرد. به گفته او، سازمان غذا و دارو در جلسات متعدد موافقت خود را با برداشته شدن ارز ترجیحی دارو اعلام کرده اما اختلاف نظر میان ارگان‌ها درباره منابع مالی لازم از ۳۵۰ تا ۶۵۰ همت باعث شده این انتقال تاکنون کامل صورت نگیرد. مجاهدیان معتقد است با محاسبه حساب‌شده و دقیق، می‌توان این مشکل را برطرف کرد.

وی همچنین بر لزوم تقویت تامین نقدینگی و سرمایه

سازمان غذا و دارو در جلسات متعدد موافقت خود را با برداشته شدن ارز ترجیحی دارو اعلام کرده اما اختلاف نظر میان ارگان‌ها درباره منابع مالی لازم از ۳۵۰ تا ۶۵۰ همت باعث شده این انتقال تاکنون کامل صورت نگیرد در گردش شرکت‌های دارویی و دانشگاه‌های علوم پزشکی تأکید کرد و توضیح داد که در دانشگاه‌های علوم پزشکی، ارز ترجیحی تجهیزات پزشکی برداشته شده و نرخ ارز برای این تجهیزات از ۴۲۰۰ تومان به ۲۸۵۰۰ تومان افزایش یافته است و این باعث شده تأمین برخی اقلام حیاتی به دلیل کمبود سرمایه با مشکل مواجه شود.

یکی دیگر از موضوعات مطرح شده، اصلاح گردش نقدینگی و یکسان‌سازی صندوق‌های پرداخت‌کننده دارو بود. مجاهدیان یادآور شد که وجود صندوق‌های متعددمانند بیمه‌ها، دارویار، طرح تحول سلامت و حوادث ترافیکی، فرایند پرداخت را زمان‌بر می‌کند. وی افزود: در مورد دارویار، تجویزی‌ها از نظر منابع مالی کامل در دست سازمان هدفمندی است، اما اسناد بارگذاری نشده و بارگذاری آن ممکن است ۵ تا ۶ ماه طول بکشد.

به گفته مجاهدیان، اجرای همزمان این اصلاحات انتقال مابه‌التفاوت ارزی به بیمه‌ها، تقویت نقدینگی شرکت‌ها و دانشگاه‌ها و یکسان‌سازی صندوق‌ها می‌تواند فشار مالی روی بیماران را کاهش دهد و تضمین کند که بازار دارو بدون وقفه و با کارآمدی بیشتری فعالیت کند.

راهکار در کل دنیا، بیماران یک پرداخت از جیب دارند و یک بیمه؛ اما در ایران، پایبندی دانشگاه‌های علوم پزشکی به حساب‌های اختصاصی دارو باعث شده که بدهی دارویی کشور افزایش یابد و پرداخت مطالبات بیمه با تأخیر طولانی انجام شود نهایی: حذف چرخه طولانی نقدینگی و استفاده از پرداخت الکترونیک

 مجاهدیان در جمع‌بندی تاکید کرد که طولانی شدن چرخه گردش نقدینگی، یکی از مشکلات جدی نظام دارویی کشور است. او مقایسه‌ای با استانداردهای جهانی ارائه داد و گفت: «در کل دنیا، بیماران یک پرداخت از جیب دارند و یک بیمه؛ اما در ایران، پایبندی دانشگاه‌های علوم پزشکی به حساب‌های اختصاصی دارو باعث شده که بدهی دارویی کشور افزایش یابد و پرداخت مطالبات بیمه با تأخیر طولانی انجام شود.»

به گفته مجاهدیان، تضمین پرداخت به موقع مطالبات بیمه و کاهش دوره گردش سرمایه، دو اولویت اساسی برای حفظ سلامت بازار دارو و حمایت از بیماران است. وی افزود که در جلسات مشترک با دکتر پیکانپور و دوستان برنامه و بودجه، راهکار نهایی برای حل این مشکل، حذف کامل پول از چرخه پیچیده و استفاده از روش‌های نوین پرداخت الکترونیک مطرح شد. در این مدل، پرداخت‌ها به جای واریز ریالی که صرفاً برای خرید ارز دارو قابل هزینه کردن است، به شکل الکترونیک انجام می‌شود تا سرعت، شفافیت و کارایی سیستم افزایش یابد.